Tag Archives: #art

Matthew Rampley, A Legacy of Empire? Art and Architecture in Central Europe after 1918 #lecture #savethedate

Παρασκευή, 17 Μαΐου 2019, 6 μμ

Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών
Αμφιθέατρο ‘ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΖΕΡΒΑΣ’
Λεωφ. Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα

Διάλεξη του καθηγητή Matthew Rampley
Καθηγητή Ιστορίας της Τέχνης στο University of Birmingham,
Art History Faculty Member, Masaryk University

A Legacy of Empire? Art and Architecture in Central Europe after 1918

Η διάλεξη θα δοθεί στα αγγλικά

Είσοδος ελεύθερη

Mark Crinson, Babel as Modernism #lecture #invitation #asfa #eeit

EEIT BABEL FINAL

Babel as Modernism

ΔΙΑΛΕΞΗ

του καθηγητή Mark Crinson

Καθηγητή Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής στο Birkbeck, University of London

Πρόεδρο του European Architectural History Network

 

Πέμπτη, 11 Απριλίου 2019 στις 7 μ.μ.

 

Αμφιθέατρο Νέας Βιβλιοθήκης, Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Πειραιώς 256

Είσοδος ελεύθερη – Η διάλεξη θα δοθεί στα αγγλικά

 

Η Εταιρεία Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης (ΕΕΙΤ), σε συνεργασία με το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Θεωρία και Ιστορία της Τέχνης» του Τμήματος Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, έχουν τη χαρά να φιλοξενούν τον καθηγητή Mark Crinson, Καθηγητή Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής στο Birkbeck, University of London, στο πλαίσιο των τακτικών ομιλιών/σεμιναρίων που διοργανώνει η ΕΕΙΤ με προσκεκλημένους ιστορικούς της τέχνης διεθνούς κύρους.

Ο καθηγητής Crinson, στη διάλεξή του, με θέμα Babel as Modernism, θα υποστηρίξει ότι οι επιπτώσεις της ηθικής του διεθνισμού –οι προσδοκίες, οι αποτυχίες, οι διάφορες εκφάνσεις του– για τη μοντέρνα αρχιτεκτονική, έχουν παραμεληθεί εδώ και πολύ καιρό από τους ιστορικούς της αρχιτεκτονικής. Στο βιβλίο του, Ξαναχτίζοντας τη Βαβέλ: Μοντέρνα Αρχιτεκτονική και Διεθνισμός, που εκδόθηκε το 2017, ανανέωσε το ενδιαφέρον για αυτή τη σχέση, υποστηρίζοντας τόσο την κεντρική σημασία του διεθνισμού για τον μοντερνισμό, όσο και την επικαιρότητά του.

Σε αυτή τη διάλεξη θα εξετάσει μια μορφή διεθνισμού στην αρχιτεκτονική, που αποκαλεί «Σειριακή διάταξη», η οποία υποστηρίζει ότι αποτέλεσε κατεξοχήν υπόδειγμα για τη Λεωφόρο των Εθνών στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1900. Παρόλο που το υλικό αυτό είναι γνωστό, πρόθεσή του είναι να το εξετάσει με μια διαφορετική ματιά· αρχικά ως μία «δομή-αποκύημα της φαντασίας» (‘fantasy structure’), στη συνέχεια να παρουσιάσει πώς υιοθετήθηκε από το μοντέρνο κίνημα που αναδύθηκε τη δεκαετία του 1920 και να τονίσει τη στενή σχέση που είχε με τη διεθνή αποστολή διακυβέρνησης που χαρακτήριζε την Κοινωνία των Εθνών. Θα επιχειρηματολογήσει ότι η «Σειριακή διάταξη» μεταφέρθηκε στον μοντερνισμό, αν και με διαφορετική μορφή, χωρίς την ίδια αντίληψη του ιστορικού χρόνου και σίγουρα χωρίς την επιφανειακότητα των εκλεκτικιστικών εθνικών ταυτοτήτων, αλλά με παρόμοια αίσθηση εθνικής αντιπροσώπευσης και κατάρρευσης του γεωγραφικού χώρου.

Θα προηγηθεί παρουσίαση και εισαγωγή στο έργο του ομιλητή από τους:

Ανδρέα Γιακουμακάτο (Καθηγητή Αρχιτεκτονικής, Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών)

Άρη Σαραφιανό (Επικ. Καθηγητή Ιστορίας της Ευρωπαϊκής Τέχνης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων).

 

Ο Mark Crinson είναι Καθηγητής Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής στο Birkbeck, University of London, όπου και διευθύνει το Architecture Space and Society Centre. Έχει δημοσιεύσει αρκετά βιβλία: Empire Building: Victorian Architecture and Orientalism (1996), Modern Architecture and the End of Empire (2003), Stirling and Gowan: Architecture from Austerity to Affluence (2012), Rebuilding Babel: Modern Architecture and Internationalism (2017), Alison and Peter Smithson (2018), και (με τον Richard J. Williams), The Architecture of Art History (2018). Αυτή την περίοδο εργάζεται σε μια μελέτη για το Μάντσεστερ στον 19ο αιώνα, με τον προσωρινό τίτλο After Shock: Architecture and Image in the First Industrial City. Είναι Πρόεδρος του European Architectural History Network.

 

Και μία σύντομη πληροφόρηση για τη συνοδευτική εκδήλωση/ενημέρωση για το EAHN πριν από την κυρίως ομιλία στο foyer

Ο Mark Crinson ως Πρόεδρος του European Architectural History Network θα κάνει μια σύντομη παρουσίαση για το δίκτυο, τους σκοπούς του και πώς μπορεί να γίνει κάποιος μέλος. Θα αναφερθεί, ακόμα, στα συνέδρια που οργανώνει το δίκτυο, τις διάφορες ομάδες ειδικού ενδιαφέροντος και στο περιοδικό Architectural Histories.

 

Για περισσότερες πληροφορίες:

Κωνσταντίνος Ι. Στεφανής

Εmail: stefanis@benaki.gr και info@eeit.org

Matthew Rampley examines the Lassalle Monument in Vienna (1928)

Artwork of the Month: Monument to Ferdinand Lassalle by Mario Petrucci (1928)
— Read on craace.com/2019/02/18/artwork-of-the-month-monument-to-ferdinand-lassalle-by-mario-petrucci-1928/amp/

ΣΤ΄ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ – ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΩΝ

ΣΤ΄ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ – ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΩΝ

https://eeit.org/anakoinoseis/st-synedrio-istorias-tis-technis-prosklisi-ypovolis-anakoinoseon/
— Read on eeit.org/anakoinoseis/st-synedrio-istorias-tis-technis-prosklisi-ypovolis-anakoinoseon/

«Περίοδοι Κρίσης και Αλλαγές Παραδείγματος»

Τα τελευταία χρόνια η έννοια της «παγκόσμιας κρίσης» ―πολιτικής, οικονομικής, κοινωνικής και πολιτισμικής― έχει αποτελέσει αφενός το επίκεντρο θεωρητικών τοποθετήσεων, και αφετέρου έναυσμα για καλλιτεχνική δημιουργία και αναστοχασμό του ρόλου των θεσμών της τέχνης. Πρόσφατα, η Documenta 14 ανέλαβε να αναδείξει την Ελλάδα ως «παραδειγματική» χώρα κρίσης.

Παράλληλα οι ανθρωπιστικές επιστήμες, και συγκεκριμένα η ιστορία της τέχνης, φαίνονται να διανύουν τη δική τους περίοδο κρίσης, τόσο σε κοινωνικο-πολιτικό, όσο και σε επιστημολογικό επίπεδο. Για παράδειγμα, ποια είναι η θέση της ιστορίας της τέχνης στο πλαίσιο της πρόσφατης «μετάβασης» στις πολιτισμικές και οπτικές σπουδές (cultural and visual studies) ή η σχέση της με τις ψηφιακές ανθρωπιστικές επιστήμες (digital humanities);

Η ιστορία γνωρίζει βέβαια πολλές αποφασιστικές και κρίσιμες στιγμές στις οποίες ένα καταλυτικό γεγονός έγινε έναυσμα για αλλαγές. Πώς αντιμετωπίστηκαν οι περίοδοι κρίσης, του δυτικού και μη κόσμου στο παρελθόν και ποιες «αλλαγές παραδειγμάτων» προέταξαν; Ποιες είναι οι ιστορικές, ιδεολογικές, και κοινωνικό-πολιτικές τομές που τις συνόδευσαν και πώς ερμηνεύονται από την ιστορία της τέχνης; Πώς αντέδρασαν οι θεσμοί, οι καλλιτεχνικές πρακτικές, ο ιστορικός και ο κριτικός λόγος;

Στόχος του συνεδρίου είναι να διερευνήσει τα παραπάνω ερωτήματα, εστιάζοντας στην έννοια της «αλλαγής παραδείγματος», είτε με την έννοια της επιστημολογικής τομής είτε με την ευρύτερη έννοια των αλλαγών στην αντίληψη ιστορικών στιγμών και μοντέλων. Ταυτόχρονα, αποσκοπεί στο να φωτίσει τα ανά περίπτωση «παραδείγματα» της κανονιστικής αφήγησης της ιστορίας της τέχνης.

Προσκαλούμε πρωτότυπες ανακοινώσεις από όλες τις ερευνητικές περιοχές της Ιστορίας της Νεότερης Τέχνης, από τον Ύστερο Μεσαίωνα έως σήμερα, που εξετάζουν τόσο τις συνέχειες, όσο και τις ασυνέχειες του επιστημονικού πεδίου.

Ενδεικτικά, το Συνέδριο επιδιώκει να επικεντρωθεί σε θέματα όπως:

• κανονιστικές αφηγήσεις και τα παραδείγματά τους

• αλλαγές παραδείγματων και επιστημολογικές τομές

• μεταβολές του αφηγηματικού λόγου στην Ιστορία της Τέχνης

• αλλαγές στον ρόλο των πολιτισμικών θεσμών και της αγοράς της τέχνης

• διεπιστημονικές προσεγγίσεις, τεχνοεπιστήμη και κρίση των ανθρωπιστικών επιστημών

• παγκόσμια ιστορία της τέχνης, διαπολιτισμικότητα και γεωγραφίες της τέχνης.

Η πρόσκληση αφορά τις εξής δύο μορφές:

Α. Ατομικές ανακοινώσεις με διάρκεια 20 λεπτά

Για τις ατομικές ανακοινώσεις, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να υποβάλουν:

1. Τίτλο και περίληψη της προτεινόμενης ανακοίνωσης (μέγιστη έκταση: 300 λέξεις)

2. Βιογραφικό σημείωμα με πλήρη στοιχεία επικοινωνίας και την τρέχουσα ιδιότητα του αιτούντος (μέγιστη έκταση: 2 σελίδες)

3. Σύντομο βιογραφικό σημείωμα παρουσίασης του ομιλητή (μέγιστη έκταση: 200 λέξεις).

Β. Συνεδρία τριών (3) ανακοινώσεων με διάρκεια κάθε ανακοίνωσης 20 λεπτά. Η συνεδρία περιλαμβάνει έναν πρόεδρο και τρεις (3) ομιλητές. Η/Ο πρόεδρος της συνεδρίας καλείται να υποβάλει:

1. Τον τίτλο και το σκεπτικό της συνεδρίας (μέγιστη έκταση: 300 λέξεις)

2. Περιλήψεις των τριών (3) ανακοινώσεων (μέγιστη έκταση: 300 λέξεις)

3. Βιογραφικό σημείωμα (μέγιστη έκταση: 2 σελίδες) για όλα τα μέλη της συνεδρίας: τον πρόεδρο και τους τρεις ομιλητές, με πλήρη στοιχεία επικοινωνίας και την τρέχουσα ιδιότητα των αιτούντων

4. Σύντομο βιογραφικό σημείωμα παρουσίασης του ομιλητή (μέγιστη έκταση: 200 λέξεις) για όλα τα μέλη της συνεδρίας: τον πρόεδρο και τους ομιλητές.

Βασικός στόχος του Συνεδρίου είναι να εκπροσωπηθούν όλα τα επίπεδα της επιστημονικής έρευνας (υποψήφιοι διδάκτορες, ανεξάρτητοι ερευνητές, πανεπιστημιακοί, επιμελητές μουσείων κ.ά.). Σημειώνεται ότι η ιδιότητα του μέλους της Ε.Ε.Ι.Τ. δεν αποτελεί προϋπόθεση για την επιλογή των ομιλητών.

Οι προτάσεις θα απευθύνονται στην Οργανωτική Επιτροπή του ΣΤ΄ Συνεδρίου Ιστορίας της Τέχνης και θα πρέπει να αποσταλούν ηλεκτρονικά στην ακόλουθη διεύθυνση: ektosynedrio@eeit.org με θέμα «ΣΤ΄ Συνέδριο Ιστορίας Τέχνης», έως τις 18 Μαρτίου 2019.

Όσοι αποστείλουν αίτηση θα λάβουν ηλεκτρονική επιβεβαίωση λήψης της πρότασής τους εντός πενθημέρου από την ημερομηνία αποστολής.

Η τελική επιλογή των ανακοινώσεων που θα συμπεριληφθούν στο πρόγραμμα του Συνεδρίου θα γνωστοποιηθεί στους ενδιαφερόμενους το αργότερο έως τις 20 Μαΐου 2019. Όλες οι αιτήσεις θα απαντηθούν.

Οι διοργανωτές θα καλύψουν μέρος των έξοδων μετακίνησης των ομιλητών που βρίσκονται εκτός Αθηνών. Στόχος της Οργανωτικής Επιτροπής είναι να προχωρήσει στην έκδοση των Πρακτικών του Συνεδρίου.

Σημαντικές πληροφορίες

Λήξη προθεσμίας υποβολής προτάσεων: 18 Μαρτίου 2019

Τελική ημερομηνία ανακοίνωσης επιλογής προτάσεων: 20 Μαΐου 2019

Ημερομηνίες διεξαγωγής του Συνεδρίου: 22 -24 Νοεμβρίου 2019

Γλώσσα Συνεδρίου: Ελληνικά

Τόπος Συνεδρίου: Αμφιθέατρο Μουσείου Μπενάκη (Πειραιώς 138), Αθήνα.

Πληροφορίες για την πορεία της διοργάνωσης του Συνεδρίου θα παρέχονται από την ιστοσελίδα της Ε.Ε.Ι.Τ.: http://eeit.org

Η Επιστημονική και Οργανωτική Επιτροπή

Ηρώ Κατσαρίδου (επιμελήτρια, Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, Θεσσαλονίκη)

Άνη Κοντογιώργη (μέλος του ΔΣ της ΕΕΙΤ, Προϊσταμένη Τμήματος Μουσείων Νεότερου Πολιτισμού, ΥΠΠΟΑ, Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς)

Θοδωρής Κουτσογιάννης (μέλος του ΔΣ της ΕΕΙΤ, Έφορος της Συλλογής Έργων Τέχνης της Βουλής των Ελλήνων)

Σωτήρης Μπαχτσετζής (Επίκουρος Καθηγητής Ιστορίας της Τέχνης, Deree-The American College of Greece, μέλος ΣΕΠ, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο)

Δημήτρης Παυλόπουλος (Αναπληρωτής Καθηγητής Ιστορίας της Τέχνης, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών)

Αγγελική Πολλάλη (αντιπρόεδρος του ΔΣ της ΕΕΙΤ, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιστορίας της Τέχνης, Deree-The American College of Greece)

Έλενα Χαμαλίδη (Επίκουρη Καθηγήτρια Ιστορίας της Τέχνης, Ιόνιο Πανεπιστήμιο)

Παρουσίαση βιβλίου: Απόστολος Σ. Αλεξάκης – Θίασος Ποικιλιών #bookpresentation

Τετάρτη 17 Ιανουαρίου 2018, 6:00 μ.μ.

Παρουσίαση του βιβλίου
Απόστολος Σ. Αλεξάκης – Θίασος Ποικιλιών
της Ευγενίας Αλεξάκη
Εκδόσεις ΤΡΟΠΗ

Ομιλητές:

  • Λεωνή Θανασούλα, ιστορικός
  • Ευγενία Αλεξάκη, ιστορικός τέχνης
  • Χαράλαμπος Δαραδήμος, εικαστικός

PROSKLHSH Thiasos Poikiliwn Parousiasi

Ο Απόστολος Σ. Αλεξάκης (1921-2006), παράλληλα με το δικηγορικό επάγγελμα που άσκησε, επιχείρησε στη διάρκεια της ζωής του να αποτυπώσει τον «πλάνητα βίο» που έζησε με κάθε εκφραστικό μέσο που διέθετε: Τα ποιήματα και τα διηγήματα, τα αυτοβιογραφικά και θεατρικά κείμενα, τα σχέδια και οι ελαιογραφίες προδίδουν σίγουρα την ανάγκη ενός ανθρώπου να αρθρώσει ένα λόγο για τον εαυτό του, τους τόπους που γνώρισε και τους ανθρώπους τους. Κυρίως όμως προδίδουν το ταλέντο του που, αν και δεν φωτίστηκε από καμία δημοσιοποίηση ή δημοσιότητα όσο ζούσε, ωστόσο παρέμενε ζωντανό, τροφοδοτούμενο από την εποχή του με τις μικρές και τις μεγάλες στιγμές της. Τα μέρη όπου μεγάλωσε και άλλα που επισκέφθηκε, τα πρόσωπα και τα πράγματα που τον καθόρισαν, η μεγάλη ώρα της Αντίστασης και οι μικρές καθημερινές στιγμές των προσωπικών σχέσεων απεικονίζονται με ειλικρινή αγάπη, ενίοτε με θαυμασμό, με χιούμορ και καίριο σαρκασμό.

H κόρη του Ευγενία Αλεξάκη, ιστορικός τέχνης, συγκέντρωσε και μελέτησε το υλικό που εκείνος κατέλειπε και επέλεξε από αυτό ένα μέρος, το πιο αντιπροσωπευτικό, για να συγκροτήσει, δημόσια πλέον, την εικόνα του πατέρα της ως – όπως τον ερμηνεύει η ίδια – μια συναίρεση αντιθέτων: φυσιολάτρης και μικροαστός, αρχοντικός και φτωχός, ιδεολόγος και ανένταχτος, ευαίσθητος και εγωιστής, ικανός και φοβισμένος, απείθαρχος αλλά και προσκολλημένος σε προσωπικές παγίδες, δίκαιος και παθιασμένος, περήφανος «κοσμοπολίτης» της επαρχίας και ανασφαλής, υβριδικός επαρχιώτης της πόλης: ένας, κυριολεκτικά, «θίασος ποικιλιών».

Το βιβλίο περιλαμβάνει αποσπάσματα από το αυτοβιογραφικό κείμενο του Αλεξάκη, αριθμό ποιημάτων και διηγημάτων, καθώς και ορισμένα εικαστικά έργα του και αρχειακό υλικό, όπως τα επιλέγει, συνέχει και τα συναρμολογεί η ανάλυση της Ευγενίας Αλεξάκη, η οποία ακολουθεί την πορεία του πατέρα της, διατηρώντας την αντιθετική διττότητα που χαρακτήριζε και τον ίδιο: ως σταθμός η ίδια αυτής της πορείας, αλλά και ως εξωτερικός παρατηρητής της. Με τον τρόπο αυτό, συνειδητά η Ευγενία Αλεξάκη βιογραφεί και αυτοβιογραφείται.

Η παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει στο Ινστιτούτο Σύγχρονης Ελληνικής Τέχνης και θα πλαισιώνεται από έκθεση σχεδίων του Απόστολου Αλεξάκη.

i s e t  Βαλαωρίτου 9α  106 71 Αθήνα  τηλ. 210 3616 165 

 www.iset.gr // greekartinstitute@otenet.gr

ΤΕΥΧΟΣ #6 ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2017

ITT06-EXOF

Το περιοδικό Ιστορία της τέχνης -το μοναδικό στη χώρα μας περιοδικό ακαδημαϊκού και ερευνητικού προσανατολισμού με εξειδίκευση στην ιστορία και τη θεωρία της τέχνης από την Αναγέννηση έως τις μέρες μας- φτάνει στο έκτο τεύχος του (Καλοκαίρι 2017). Πεδίο ανεξάρτητου επιστημονικού διαλόγου, απευθύνεται ταυτοχρόνως και στο συνεχώς αυξανόμενο κοινό των φιλότεχνων, στους φοιτητές, στους καλλιτέχνες, στους συλλέκτες, στους επαγγελματίες του χώρου (επιμελητές μουσείων, χώρων τέχνης, πολιτιστικών φορέων και ιδρυμάτων) και γενικότερα σε όλους εκείνους που επιθυμούν να προσεγγίσουν τα καλλιτεχνικά φαινόμενα με έναν έγκυρο και ουσιαστικό τρόπο αλλά και να ενημερωθούν κριτικά για τις νέες εκδόσεις, τις επιστημονικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, τις εκθέσεις και τα συνέδρια που πραγματοποιούνται εντός και εκτός Ελλάδας.

Στο τεύχος #6, όπου δίνεται έμφαση στην ιστορία της νεοελληνικής τέχνης αλλά και στη σχέση λαϊκής και μοντέρνας καλλιτεχνικής έκφρασης, περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, ένα άρθρο για τις αυτοπροσωπογραφίες της Θάλειας Φλωρά Καραβία, μιας από τις πιο σημαντικές Ελληνίδες ζωγράφους, οι «Αφορισμοί» του Έλληνα «εξπρεσιονιστή» Γιώργου Μπουζιάνη, το καταστατικό της Ελληνικής Καλλιτεχνικής Εταιρείας εν Ρώμη (1865), ένα κείμενο για το περίφημο σπίτι του χτίστη Ροδάκη στην Αίγινα, σημείο αναφοράς για πολλούς αρχιτέκτονες, Έλληνες και μη, ως προεικόνιση των αιτημάτων της μοντέρνας αρχιτεκτονικής καθώς και μια εκτενής έρευνα σχετικά με την υποδοχή του έργου του Θεόφιλου στην Ευρώπη (και τους μύθους που τη συνοδεύουν). Σε αυτό το πλαίσιο εξετάζεται και η πορεία του γερμανικού κινήματος εφαρμοσμένων τεχνών στις αρχές του 20ού αιώνα που συνδέεται με ό,τι θα μπορούσε να αποκληθεί «κρίση της διανοητικής εργασίας». Στο παρόν τεύχος επίσης, μεταφράζεται για πρώτη φορά ένα από τα πλέον αντιπροσωπευτικά κείμενα του κορυφαίου των εικονολόγων Erwin Panofsky, με τίτλο «H προσωπογραφία των Arnolfini» του Jan van Eyck, που αφορά έναν από τους πλέον πολυσυζητημένους ‒και μυστηριώδεις‒ πίνακες της δυτικής παράδοσης, συνεχίζεται η δημοσίευση του δεύτερου και τρίτου από τα περίφημα Προοίμια των Βίων του Giorgio Vasari, ενώ μεταφράζεται, για πρώτη επίσης φορά, η ανάλυση από τον κοινωνικό στοχαστή Pierre-Joseph Proudhon του έργου Οι λατόμοι του Courbet, παράλληλα με την απόφαση του Στρατοδικείου των Βερσαλλιών για την καταδίκη του ζωγράφου εξαιτίας της δράσης του στην παρισινή Κομμούνα του 1871. Φυσικά, η κριτική παρουσίαση σημαντικών εκθέσεων και η βιβλιοκριτική αποτελούν, σε ιδιαίτερη έκταση αυτή τη φορά, ένα από τα πλέον σημαντικά τμήματα του περιοδικού.

[Το τεύχος #6 θα βρίσκεται στα σημεία πώλησης από τις 20 Ιουνίου 2017.]

ΤΕΥΧΟΣ #5 ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2016

ITT05-EXOF_01LOW

Κυκλοφόρησε το πέμπτο τεύχος του περιοδικού Ιστορία της τέχνης (καλοκαίρι 2016). Πρόκειται για το μοναδικό στη χώρα μας περιοδικό ακαδημαϊκού και ερευνητικού προσανατολισμού με εξειδίκευση στην ιστορία και τη θεωρία της τέχνης από την Αναγέννηση έως τις μέρες μας. Το περιοδικό, ένα πεδίο ανεξάρτητου επιστημονικού διαλόγου, απευθύνεται ταυτοχρόνως και στο συνεχώς αυξανόμενο κοινό των φιλότεχνων, στους φοιτητές, στους καλλιτέχνες, στους συλλέκτες, στους επαγγελματίες του χώρου (επιμελητές μουσείων, χώρων τέχνης, πολιτιστικών φορέων και ιδρυμάτων) και γενικότερα σε όλους εκείνους που επιθυμούν να προσεγγίσουν τα καλλιτεχνικά φαινόμενα με έναν έγκυρο και ουσιαστικό τρόπο αλλά και να ενημερωθούν κριτικά για τις νέες εκδόσεις, τις επιστημονικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, τις εκθέσεις και τα συνέδρια που πραγματοποιούνται εντός και εκτός Ελλάδας.

Στο τεύχος #5 (Ιούνιος 2016) περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, ένα κείμενο για τον διεθνούς φήμης αμερικανό καλλιτέχνη Matthew Barney και το πολύκροτο έργο του Cremaster Cycle, μια αποτίμηση του ρόλου του γλύπτη Γιάννη Παππά ως διευθυντή της ΑΣΚΤ, η δημοσίευση ενός αρχείου που αναδεικνύει το έργο του άγνωστου έως σήμερα καλλιτέχνη ελληνικής καταγωγής Δημητρίου Αναστασάτου, μια εκτενής αναφορά στο θεώρημα της «βελτιωμένης βυζαντινής ζωγραφικής», μια κριτική παρουσίαση της θεωρίας περί ιστορίας της τέχνης ως Bildwissenschaft γραμμένη από τον κορυφαίο γερμανό ιστορικό τέχνης Horst Bredekamp, η παράδοξη ιστορία μιας πλαστής Δανάης του El Greco, μια προσωπική μαρτυρία για τους έλληνες ιστορικούς της τέχνης στο Παρίσι του ’60, τα τρία περίφημα Προοίμια των Βίων του Giorgio Vasari, ένα κείμενο του 17ου αιώνα για την κηδεία του ιταλού ζωγράφου Agostino Carracci στην Μπολόνια, οι επιστολές του Bronzino και του Μιχαήλ Αγγέλου προς τον Benedetto Varchi όπου διατυπώνονται οι απόψεις τους για τη σχέση ζωγραφικής και γλυπτικής (paragone), η πρώτη θεωρητική υποστήριξη της Κρήνης του Marcel Duchamp, του σημαντικότερου ίσως εικονοκλαστικού έργου του 20ού αιώνα, και, φυσικά, βιβλιοκριτική και κριτική παρουσίαση σημαντικών εκθέσεων και επιστημονικών συνεδρίων.

*Bad New Days: Art, Criticism, Emergency by Hal Foster #VersoBooks #TheKitchen

The Kitchen is pleased to present Bad New Days: Art, Criticism, Emergency; a reading and book signing by Hal Foster with interlocutor Tim Griffin.

http://thekitchen.org/event/hal-foster-bad-new-days

Strange Cities: Athens #sgt #ExhibitionReview

Παράξενες πόλεις: Αθήνα

20 Απριλίου – 28 Ιουνίου 2015

Διπλάρειος Σχολή (πλ. Θεάτρου 3)

1. H Διπλάρειος Σχολή από την οδό Θεάτρου

H Διπλάρειος Σχολή από την οδό Θεάτρου

 

Αν κάτι έχει ενδιαφέρον στις εκθέσεις που πλέον πραγματοποιούνται στην Ελλάδα, είναι σαφώς η –σχεδόν αναπόφευκτη πια– πολυσήμαντη κριτική προσέγγιση που επιβάλλουν. Ίσως επειδή οι καιροί είναι ιδιαίτεροι, ίσως επειδή οι συνθήκες και οι υπάρχουσες δομές είναι ιδιότυπες.

Η έκθεση «Παράξενες πόλεις: Αθήνα» (“Strange Cities: Athens”)[1] διοργανώθηκε από τη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση στη Διπλάρειο Σχολή[2].

Έχοντας ήδη γνωστοποιηθεί ότι η Αθήνα θα (συν)υπάρξει έδρα της Ντοκουμέντα του Κάσσελ (“Documenta 14: Learning From Athens”[3]) το 2017, είναι σαφές ότι η πόλη αυτή πλέον αποτελεί ένα καίριο γεωγραφικό και πολιτισμικό σημείο διεθνούς ενδιαφέροντος, στοιχείο που μόνο καλό μπορεί να θεωρηθεί.

Την ίδια αυτή περίοδο στη χώρα έχουν προκύψει πολύμορφα ζητήματα πολιτικής και οικονομικής διαχείρισης σε πολιτιστικούς φορείς, ιδρύματα, μουσεία και οργανισμούς που σχετίζονται με τη σύγχρονη εικαστική σκηνή[4]· για το λόγο αυτό, εκθέσεις όπως οι «Παράξενες Πόλεις: Αθήνα», απαιτούν διττή προσέγγιση, προκειμένου κανείς να είναι δίκαιος και αντικειμενικός απέναντι σε έργα, καλλιτέχνες, αλλά και επιμελητές, συνεργάτες., διοργανωτές. Για το λόγο αυτό, η κριτική αυτής της έκθεσης δεν είναι μία, αλλά στην ουσία δύο: μία προσέγγιση αφορά στα έργα, στο στήσιμο, στη διαχείριση του πεδίου της έκθεσης καθαυτής, ενώ μια δεύτερη αφορά στη διαχείριση της έκθεσης, εντός των συνθηκών της πόλης στην οποία και αναφέρεται.

Η επιμελητική ομάδα Double Decker (Wilhelm Finger, Μελίτα Σκαμνάκη) με έδρα το Λονδίνο, με διεθνή και εδραιωμένη δραστηριοποίηση στο πεδίο των εφαρμοσμένων, κυρίως, τεχνών[5], αποφάσισε να ενεργοποιήσει ένα ενδιαφέρον σκεπτικό, αρχαιολογικής-ανθρωπολογικής βάσης και λογικής: χρησιμοποίησε ‘σπαράγματα’ πολιτισμού, τα οποία –με ποικίλους συνειρμούς– αφορούν στην πόλη της Αθήνας. Πιο συγκεκριμένα, ζητήθηκε από 25 καλλιτέχνες, που ζουν στο εξωτερικό και ποτέ δεν επισκέφθηκαν την Αθήνα, να δημιουργήσουν ένα έργο για αυτήν. Προκειμένου να έχουν αφορμές προσέγγισης της πόλης[6], τους δόθηκε ένα κουτί «ερεθισμάτων», χωρίς ωστόσο καμία εικόνα της Αθήνας. Ειδικότερα, περιείχε τα παρακάτω:

  1. Το ποίημα «Γιασεμί» του Γιώργου Σεφέρη
  2. Δύο κεφάλαια από το βιβλίο του Πέτρου Μάρκαρη Η Αθήνα της μίας διαδρομής
  3. Το τραγούδι «Μια πόλη μαγική» του Μάνου Χατζιδάκι
  4. Το μουσικό κομμάτι «2» του Κωνσταντίνου Βήτα από την ομώνυμη παράσταση
  5. Μια συνταγή για γεμιστά
  6. 12 αρχεία ήχων της πόλης της Αθήνας

Το υλικό βρισκόταν και στη διάθεση του επισκέπτη στην είσοδο της έκθεσης.

Η επιλογή αυτών των «σημείων» της πόλης, με μια πρώτη ανάγνωση, είναι επαρκώς ενδιαφέρουσα, αφενός μεν γιατί φανερώνει τις κατευθύνσεις που ενδιαφέρουν την επιμελητική ομάδα, αφετέρου δε γιατί επιχειρεί να αποτινάξει τις στερεοτυπικές συσχετίσεις με τη συγκεκριμένη πόλη: στέκεται μακριά από τις τυπικές αρχαιολαγνικές ταυτίσεις και ενεργοποιεί μια εκ νέου δυναμική αντιμετώπισης αυτού του εξ-αποστάσεως-εργαστηρίου «έμπνευσης». Επελέγησαν, λοιπόν, 25 και πλέον καλλιτέχνες, που δραστηριοποιούνται σε διάφορα πεδία των εφαρμοσμένων τεχνών και, για να χρησιμοποιήσουμε τα λόγια των επιμελητών, έχουν «εμφανείς επιρροές από τη μόδα»[7]. Σε μια δεύτερη ματιά, είναι ευδιάκριτη (όσο, ενδεχομένως και εύλογη) μια αποσπασματικότητα και μια ελαφρότητα, που δεν περνούν απαρατήρητες, ειδικά αν κάποιος παρακολουθήσει και την πορεία και διάρθρωση της έκθεσης με τα έργα που προέκυψαν.

Πιο συγκεκριμένα, οι προσεγγίσεις των καλλιτεχνών –ερμηνείες/μεταφράσεις των ερεθισμάτων που οι επιμελητές πρότειναν– ανταποκρίνονται ιδιότυπα, εντέλει, στο σκεπτικό: στο σύνολό τους τα έργα στέκονται ως απολύτως ελεύθερες μεταφράσεις της ιδέας της Αθήνας, με εμφανές πάντα το ιδίωμα κάθε καλλιτέχνη, όπως π.χ. τα μαγικά κολάζ του Seb Jarnot, οι φωτογραφικές μεταλλάξεις της Amy Friend, τα εντυπωσιακά διαδραστικά έργα της ομάδας Amana, η μινιμαλιστική και τρυφερή φωτογραφική προσέγγιση της Angela Moore.

Συχνά, αυτές οι μεταφράσεις έχουν μια εύλογη ροπή στο να δομούνται πάνω σε στερεότυπα που οι καλλιτέχνες είχαν ήδη σχηματισμένα για την Αθήνα (ίσως για και την Ελλάδα, συνολικότερα), όπως π.χ. το ψηφιακό κολάζ των Craig Redman & Karl Maier, η ευφυής βιντεο-εγκατάσταση του Fernanda Rappa, οι μαγικές εικονογραφήσεις του Tom Radclyffe, ή το χαριτωμένο animation της Emma Löfström.

Προς το τέλος δε, της περιήγησης στην έκθεση, περιμένει μια ευχάριστη έκπληξη τον επισκέπτη, η βιντεο-εγκατάσταση του φωτογράφου Χρήστου Σαρρή: έκπληξη, καθώς δεν αναφέρεται ή διευκρινίζεται με κάποιον τρόπο πουθενά η συμμετοχή του στην έκθεση και ευχάριστη, γιατί πρόκειται για μια ευφυή καταγραφή σκέψεων σχετικά με την Αθήνα, από Έλληνες άλλων περιοχών, που ποτέ δεν την έχουν επισκεφθεί.

Για τον επισκέπτη, ειδικότερα, υπήρχε στο τέλος της διαδρομής κι ένα αυτοσχέδιο στούντιο, προκειμένου να μπει και το κοινό στη διαδικασία να στήσει το δικό του φωτογραφικό σκηνικό, με αφορμή την πόλη της Αθήνας –πάντα με τη βοήθεια των εξυπηρετικότατων εποπτών της έκθεσης.

Το υλικό τεκμηρίωσης (ένα έντυπο χωρίς εκτενείς αναφορές στα έργα, όσο περισσότερο στο σύνολο της έκθεσης και στο πρόγραμμα δράσεων όλης της διοργάνωσης και διαθέσιμο ψηφιακά επίσης στην ιστοσελίδα της διοργάνωσης) ήταν περιορισμένο, ωστόσο για τον επισκέπτη ήταν πολύ βοηθητική η παρουσία κειμένων για κάθε έργο και βιογραφικών στοιχείων για κάθε καλλιτέχνη μέσα στον εκθεσιακό χώρο.

2. Στιγμιότυπο από τον εκθεσιακό χώρο με έργα του Adam Dix_αριστερά και του Kit Miles Studio_δεξιά

Άποψη του εκθεσιακού χώρου με έργα του Adam Dix (αριστερά) και του Kit Miles Studio (δεξιά)

3. Στιγμιότυπο από τον εκθεσιακό χώρο με έργα του Michael Mann

Άποψη του εκθεσιακού χώρου. Διακρίνονται έργα του Michael Mann

Στρέφοντας κανείς την προσοχή στο σύνολο της έκθεσης και στη δομή της, δεν μπορεί παρά να παρατηρήσει ότι η επιμέλεια έχει πολλές ιδιαιτερότητες, άλλοτε λογικές, άλλοτε, όμως, παράδοξες. Πιο συγκεκριμένα, είναι λογικό για έναν χώρο δύστροπο, σε κακή κατάσταση και με απομεινάρια προηγούμενων χρήσεων και εκθέσεων, να σχηματιστεί μια εκθεσιακή διαδρομή, η οποία λειτούργησε αποτελεσματικά: υπήρχαν πάγκοι για ξεκούραστα διαλείμματα, επαρκής και σαφής σήμανση, ευανάγνωστες λεζάντες τεκμηρίωσης των έργων (σε πολύ μεγάλες διαστάσεις). Αλλά και οι παραδοξότητες δεν έλειπαν: οι λευκές μεταλλικές κατασκευές που στήθηκαν, πάνω στις οποίες αναρτήθηκαν πολλά από τα έργα, ήταν εξαιρετικά μεγάλων διαστάσεων και, παρά την προσπάθεια που έγινε να συμπληρώνονται από τμήματα-διαδρόμους λευκού μουσαμά στο δάπεδο, η απόπειρα εντέλει δεν κατασκεύαζε έναν πιο φιλόξενο χώρο. Μπορεί να υπήρξαν πολλοί και ίσως δικαιολογημένοι οι λόγοι μια τέτοιας επιλογής, αλλά στο σύνολό τους δεν ανέδειξαν τα ίδια τα έργα. Σε άλλες περιπτώσεις, πίσω από ένα έργο υπήρχε π.χ. ένα παράθυρο, ένα καλοριφέρ ή ένας χάρτης της Ελλάδας. Παρότι κανείς αντιλαμβάνεται τις δυσκολίες που έχει το στήσιμο μιας έκθεσης σύγχρονης τέχνης σε έναν χώρο όπως αυτός, σαφώς και δινόταν η εντύπωση ότι το κτήριο εντέλει δεν είχε ληφθεί επαρκώς υπόψη ούτε από τους αρχιτέκτονες που ανέλαβαν το σχεδιασμό, ούτε από τους επιμελητές. Παρουσιάστηκαν έργα κατά τρόπο τέτοιο, ώστε συχνά να φωτίζονται και από το εξωτερικό φως της μέρας, από τα μεγάλα παράθυρα του κτηρίου και η ανά περιπτώσεις αντανάκλαση σε εμπόδιζε να δεις το έργο. Για μια σειρά κατασκευών και δομών, που σαφώς φαίνεται να προέκυψαν με αρκετή μελέτη και υψηλό προϋπολογισμό, οι προσδοκίες –εύλογα υψηλές– δεν ικανοποιούνταν.

Ως προς τις τακτικές και τις στρατηγικές της συγκεκριμένης έκθεσης, σαφώς και είναι πολύ σημαντική η πλαισίωσή της από πολλές και καλά προγραμματισμένες δράσεις, πολύμορφη και καλοδομημένη προβολή[8]. Ορισμένες δράσεις διατήρησαν τη λογική της διαδραστικότητας και της εμπλοκής με την πόλη σε επαρκές επίπεδο, όπως π.χ. οι «Αόρατες Διαδρομές» σε συνεργασία με το περιοδικό «Σχεδία», η «Αθήνα των Περιηγητών» σχετικά με περιηγητές προηγούμενων αιώνων, καθώς και όλα τα εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά (μεταξοτυπίας, animation κ.ά.). Άλλες ήταν πιο επιφανειακού χαρακτήρα και πιο ψυχαγωγικής λογικής: το «Φτιάξε το δικό σου ‘βρώμικο’» ή το «Bike Cities: Ποδηλατικές διαδρομές στην Αθήνα που οδηγούν στην έκθεση Strange Cities», θυμίζουν μια προσέγγιση της πόλης τουριστική, που ψηλαφεί μεν ευχάριστα, όμως δεν αγγίζει ουσιαστικά το χαρακτήρα της Αθήνας.

Εντέλει, υπήρξε περισσότερο εμφανής μια εξωραϊστική διάθεση στην προσέγγιση της πόλης, παρά μια προσέγγιση διεισδυτική στην ουσία της. Αυτό το χαρακτηριστικό, καθόλου κακό σε επίπεδο αρχικών προθέσεων, μοιάζει ωστόσο ακατάλληλο και αταίριαστο με τη δεδομένη χρονική περίοδο για τη συγκεκριμένη πόλη, που στέκεται όντως ‘παράξενη’, απέναντι στην παρούσα πραγματικότητα, έχοντας και πολλές ανοιχτές πολιτισμικές και κοινωνικές πληγές.

Δεν είναι, φυσικά, υποχρεωτικό, οι πληγές μιας πόλης να διαφαίνονται μέσα από εκθέσεις εφαρμοσμένων τεχνών. Από την άλλη όμως, δε γίνεται και να κρύβονται «κάτω από το χαλί», με τον εξωραϊσμό ενός ορόφου, στη Διπλάρειο Σχολή, σε μια γειτονιά όπως η πλατεία Θεάτρου (που έχει τη δική της εντελώς διαφορετική ζωή και τον ιδιότυπο χαρακτήρα), μέσα από τη γνώριμη και προβλέψιμη λογική του gentrification στο κέντρο της Αθήνας.

Η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών υποστηρίζει την καλλιτεχνική δημιουργία και αυτό ήταν, είναι και θα παραμείνει από μόνο του εξαιρετικά σημαντικό, σπουδαίο και αναγκαίο. Εντούτοις, ίσως είναι σκόπιμο, τα κριτήρια κάθε καλλιτεχνικής παρέμβασης που αναλαμβάνει, ειδικά όταν αυτή στρέφεται στον περίπλοκο αστικό και πολιτισμικό χαρακτήρα μιας πόλης και σε συγκεκριμένες εποχές, να είναι επικεντρωμένα και σε άλλα δεδομένα της πραγματικότητας. Έτσι, θα μπορεί πραγματικά να προσφέρει στην πόλη ουσιαστικά και όχι αποσπασματικά και να επιβεβαιώνει την χορηγική της δράση με μεγαλύτερη διεισδυτικότητα «για την κοινή εμπειρία που λέγεται πόλη», παραθέτοντας τα εύστοχα λόγια της Αφροδίτης Παναγιωτάκου από το χαιρετισμό της στο έντυπο της έκθεσης[9].

Αρετή Λεοπούλου [leopareti@gmail.com]

Ιστορικός τέχνης – Επιμελήτρια του Κέντρου Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης (Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης – Συλλογή Κωστάκη)

 

[1] Πληροφοριακό υλικό στο website της ΣΓΤ: http://www.sgt.gr/gr/programme/event/1834 (Πρόσβαση: 27/05/2015)

[2] Πρβ. και http://www.diplareios.edu.gr/ (Πρόσβαση: 27/05/2015)

[3] Άρθρο της Zoë Lescaze, “Documenta 14 Will Be Held in Athens and Kassel”, ARTnews (online), 06/10/2014: http://www.artnews.com/2014/10/06/documenta-14-will-be-held-in-athens-and-kassel/ (Πρόσβαση: 27/05/2015)

[4] Αρκεί να θυμηθεί κανείς τα διοικητικά, πολιτικά και οικονομικά ζητήματα του ΕΜΣΤ μέσα στο χειμώνα του 2014-15 (πρβ. και «Ανοιχτή ρήξη ανάμεσα στο Δ.Σ του ΕΜΣΤ και την Διευθύντρια Αννα Καφέτση», Το Βήμα, 15/10/2014: http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=641549 και Δημήτρης Ρηγόπουλος, «Θα χάσει το ραντεβού και με το 2015 το ΕΜΣΤ;», Καθημερινή, 05/06/2015: http://www.kathimerini.gr/818031/article/politismos/eikastika/8a-xasei-to-rantevoy-kai-me-to-2015-to-emst) ή όσα προέκυψαν μέσα από αλλαγές κυβερνήσεων/υπουργών τον τελευταίο χρόνο, πρβ. και Άντζελα Δημητρακάκη, «Αριστερά και σύγχρονη τέχνη: Προς έναν δημόσιο διάλογο για την ‘πρώτη φορά’», Popaganda.gr, 21.05.2015: http://popaganda.gr/aristera-ke-sigchroni-techni-pros-enan-dimosio-dialogo-gia-tin-proti-fora/ (Πρόσβαση: 22/05/2015)

[5] Πρβ. και το website τους http://www.double-decker.org.uk/profile/

[6] «Ένα κουτί έμπνευσης στάλθηκε στους καλλιτέχνες αυτούς με σκοπό να αφυπνίσει τη φαντασία τους και να την κατευθύνει στους δρόμους μιας πόλης, που κανένας τους δεν έχει δει, αλλά όλοι φέρουν στο φαντασιακό τους» και έντυπο έκθεσης “Η Στέγη στην πλατεία Θεάτρου, Strange Cities: Athens”, 20/04-20/06/2015, Ίδρυμα Ωνάση/Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών (χωρίς σελιδαρίθμηση)

[7] Ό.π., έντυπο έκθεσης “Η Στέγη στην πλατεία Θεάτρου, Strange Cities: Athens”

[8] Είναι χαρακτηριστική, της επιτυχημένης προβολής, η πληθώρα εικόνων και πληροφοριών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά την έκθεση και τις δράσεις της π.χ. με τη χρήση του hashtag #ΙΙΕΚ ΔΙΠΛΑΡΕΙΟΣ, π.χ.: https://instagram.com/explore/locations/436607558/ (Πρόσβαση: 21/08/2015)

[9] Πρβ. και πρώτη σελίδα στο έντυπο έκθεσης “Η Στέγη στην πλατεία Θεάτρου, Strange Cities: Athens”, 20/04-20/06/2015, Ίδρυμα Ωνάση/Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών (χωρίς σελιδαρίθμηση)

*Αναφορά στον Ελ/Le Corbusier – Δέσμη εκδηλώσεων για τα 50 χρόνια από τον θάνατο του Le Corbusier

DeCorbuziers

Με πρωτοβουλία της Σχολής Αρχιτεκτόνων του Ε.Μ.Π. και τη συνεργασία πολιτιστικών και επιστημονικών φορέων οργανώνεται δέσμη εκδηλώσεων και άλλων δράσεων με αφορμή τα 50 χρόνια από τον θάνατο του Le Corbusier και γενικό τίτλο «Αναφορά στον Ελ/Le Corbusier». Οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν το Φθινόπωρο 2015 και την Άνοιξη 2016 με τη στήριξη του Ιδρύματος Le Corbusier και εντάσσονται στο ευρύτερο πλέγμα εκδηλώσεων που οργανώνονται διεθνώς με τη συγκυρία των 50 χρόνων από τον θάνατο του μεγάλου αρχιτέκτονα.

Ο Charles Edouard Jeanneret, που έγινε παγκόσμια γνωστός με το όνομα Le Corbusier, γεννήθηκε στις 6 Οκτωβρίου 1887 στην ορεινή Ελβετία και έφυγε στις 27 Αυγούστου 1965, κολυμπώντας στο παραθαλάσσιο Roquebrune Cap Martin της Γαλλίας. Στο πρόσωπό του εκφράστηκε ιδανικά η νεωτερικότητα του εικοστού αιώνα, με όλες τις αντιφάσεις και τις αντιπαραθέσεις της. Υπήρξε ένας οικουμενικός άνθρωπος των γραμμάτων και των τεχνών, που συνδύασε τη θεωρία με την πράξη και δημιούργησε ταυτόχρονα ως αρχιτέκτονας, ζωγράφος και πολεοδόμος, χτίζοντας σε τρεις ηπείρους και γράφοντας βιβλία που μεταφράστηκαν σε δεκάδες γλώσσες. Η επιρροή του γεφύρωσε πολιτικές αντιθέσεις, διαμόρφωσε γενιές μαθητών και βεβαίως γενιές επικριτών. Η σχέση του με την Ελλάδα ήταν μια σχέση μαγείας και μαθητείας, με διαρκείς και αμοιβαίες ανταλλαγές. Δεκαοκτώ Έλληνες δούλεψαν στο αρχιτεκτονικό εργαστήρι του από τη δεκαετία του 1930 ως το 1965. Σήμερα, πενήντα χρόνια από το θάνατό του, νέοι και λιγότερο νέοι αρχιτέκτονες, δημιουργοί και στοχαστές επιστρέφουν στην ακτινοβολία του έργου του με μια σύγχρονη διάθεση ανακάλυψης και κριτικής.

Οι εκδηλώσεις οργανώνονται από τη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου με τη στήριξη του Ιδρύματος Le Corbusier. Οι εκδηλώσεις συνδιοργανώνονται ή στηρίζονται στο σύνολο ή κατά περίπτωση από το Γαλλικό Ινστιτούτο, την Ελβετική Πρεσβεία, το Ελληνικό Docomomo, το Κέντρο Αρχιτεκτονικής της Μεσογείου, και άλλους πολιτιστικούς και επιστημονικούς φορείς.

Τον γενικό σχεδιασμό και τον συντονισμό των εκδηλώσεων έχουν αναλάβει οι Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Καθηγητής ΕΜΠ, Νικόλαος-Ίων Τερζόγλου, Επίκουρος Καθηγητής ΕΜΠ, Κώστας Τσιαμπάος, Λέκτορας ΕΜΠ, Ρίβα Λάββα, Λέκτορας ΕΜΠ μαζί με τους: Μυρτώ Κιούρτη (εντεταλμένη διδάσκουσα Τμ. Αρχιτεκτόνων Παν. Πατρών), Φάνη Καφαντάρη, Σταύρο Μαρτίνο, Παναγιώτη Φαραντάτο, Πέτρο Φωκαΐδη (υποψήφιους διδάκτορες ΕΜΠ), Δήμητρα Βογιατζάκη (υποψήφια διδάκτορα Harvard) και Νίκο Μαγουλιώτη (μεταπτυχιακό σπουδαστή ΕΜΠ).

Το πρόγραμμα των εκδηλώσεων

Η πρώτη δέσμη εκδηλώσεων, που ανακοινώνεται σήμερα, περιλαμβάνει εννέα χωριστές δράσεις οι οποίες οργανώνονται από τον Οκτώβριο 2015 ως τον Ιανουάριο 2016. Για κάθε μία από τις εκδηλώσεις αυτές θα εκδοθεί αναλυτικό δελτίο τύπου. Για την πρώτη εκδήλωση το δελτίο θα σταλεί την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου.

Το πρόγραμμα της δεύτερης δέσμης εκδηλώσεων, που θα οργανωθούν από τον Φεβρουάριο ως τον Αύγουστο 2016, θα ανακοινωθεί τον Ιανουάριο.

Περισσότερες πληροφορίες για τις εκδηλώσεις στην ιστοσελίδα: http://lecorbusier.arch.ntua.gr και στις διευθύνσεις επικοινωνίας που αναφέρονται σε κάθε εκδήλωση χωριστά.

  1. Στο Όνομα του Le Corbusier

Ομαδική έκθεση εικαστικών, Οικία Σπητέρη/Προβελέγγιου, οδός Κυκλάδων 6, Κυψέλη

6 Οκτωβρίου – 8 Νοεμβρίου 2015

Η ομαδική έκθεση ‘Στο όνομα του Le Corbusier’ προσκαλεί δημιουργούς να στήσουν ένα διάλογο πάνω στο ερώτημα ‘ποιος είναι τελικά ο Le Corbusier;’ Τα έργα θα φιλοξενηθούν στην οικία Σπητέρη της οδού Κυκλάδων που σχεδίασε ο αρχιτέκτονας Αριστομένης Προβελέγγιος, συνεργάτης του Le Corbusier.

Συμμετέχουν με έργα τους οι: Κ. Βελώνης & Λ. Λυκουριώτη, Φ. Γιαννίση & Ζ. Κοτιώνης, Γ. Γρηγοριάδης, Γ. Γυπαράκης, Θ. Ιωαννίδου, Π. Κούρος, Β. Ξένου, Μ. Παπαδημητρίου, Α. Ψυχούλης

Επιμέλεια: Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Φάνης Καφαντάρης.

Συνδιοργάνωση: Workshop-S Διονύσης Σοτοβίκης

Επικοινωνία: Φάνης Καφαντάρης (fkafantaris.arch@gmail.com)

  1. Le Corbusier / Μοdulor

Συζήτηση στρογγυλής τραπέζης, Γαλλικό Ινστιτούτο. 22 Οκτωβρίου 2015

Η συζήτηση οργανώνεται με αφορμή τη μετάφραση στα ελληνικά των δύο βιβλίων του Le Corbusier, Modulor και Modulor 2, που εκδόθηκαν το 1950 και το 1955 αντίστοιχα. Συμμετέχουν: Δημήτρης Αντωνακάκης, Jacques Sbriglio, Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Άλκηστις Κωσταβάρα-Παπαρρήγα και Παναγιώτης Φαραντάτος.

Συνδιοργάνωση: Γαλλικό Ινστιτούτο, Εκδόσεις Παπασωτηρίου

Επικοινωνία: Παναγιώτης Φαραντάτος (panayotis.farantatos@gmail.com)

  1. Μοντέρνες Κυκλάδες

Οπτικοακουστική Συναυλία / Αφιέρωμα στον Le Corbusier και τον Albert Jeanneret

ARTéfacts Ensemble. Μουσική επιμέλεια και διεύθυνση: Κορνήλιος Σελαμσής. Θέατρο Πόρτα, 27 Οκτωβρίου 2015

Πρώτη εκτέλεση στην Ελλάδα του αδημοσίευτου και μη-ηχογραφημένου ορχηστρικού έργου « Ταξίδι στις Κυκλάδες » του Albert Jeanneret, αδελφού του Le Corbusier, που συνόδευε τη χαμένη ομώνυμη κινηματογραφική ταινία του 1931. Θα προηγηθεί η προβολή της ταινίας L’architecture d’aujourd’hui, που παρουσίασε έργα του Le Corbusier το 1930, με μια νέα σύνθεση του Κορνήλιου Σελαμσή στη θέση της χαμένης πρωτότυπης μουσικής του Albert Jeanneret. Θα ακολουθήσουν έργα των Γιάννη Ξενάκη και Olivier Messiaen, και το οπτικοακουστικό Poème électronique των Edgar Varese, Le Corbusier και Γιάννη Ξενάκη.

Επιμέλεια: Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Παναγιώτης Φαραντάτος

Επικοινωνία: Παναγιώτης Φαραντάτος (panayotis.farantatos@gmail.com)

  1. Ελ/Le Corbusier: Γενεαλογίες

Συνέδριο, Αίθουσα Καυταντζόγλου, Σχολή Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ, 29-31 Οκτωβρίου 2015

Τρεις γενιές Ελλήνων αρχιτεκτόνων, διδασκόντων και ερευνητών επιχειρούν να απαντήσουν στο ερώτημα ‘αν και γιατί μας αφορά σήμερα, ακόμα, ο Le Corbusier’.

Επιμέλεια: Νικόλαος-Ίων Τερζόγλου, Κώστας Τσιαμπάος.

Επικοινωνία: Νικόλαος-Ίων Τερζόγλου (niterzoglou@arch.ntua.gr) και Κώστας Τσιαμπάος (ktsiambaos@arch.ntua.gr)

  1. Ο Ελ(ληνικός) Corbusier

Έκθεση, Αίθουσα Καυταντζόγλου, Σχολή Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ, 29 Οκτ. – 28 Νοεμβρίου 2015

Η έκθεση φέρνει στο προσκήνιο την πολυδιάστατη σχέση του Le Corbusier με την Ελλάδα μέσα από αρχειακό, εκπαιδευτικό και ερευνητικό υλικό της Σχολής Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ.

Επιμέλεια: Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Κώστας Τσιαμπάος, Πέτρος Φωκαΐδης, Νίκος Μαγουλιώτης.

Επικοινωνία: Πέτρος Φωκαΐδης (petros.phokaides@gmail.com) και Νίκος Μαγουλιώτης (nik.magouliotis@gmail.com )

  1. Στα ίχνη του Le Corbusier: Αρχιτεκτονικοί περίπατοι στην Αθήνα

Οκτώβριος 2015 – Ιούνιος 2016

Διοργάνωση περιπάτων για μικρές ομάδες που θα ιχνηλατήσουν τις πραγματικές και τις φανταστικές πορείες του Le Corbusier στην Αθήνα.

Επιμέλεια: Νίκος Μαγουλιώτης, Παναγιώτης Τουρνικιώτης. Συνεργασία: Big Olive.

Επικοινωνία: Νίκος Μαγουλιώτης (nik.magouliotis@gmail.com)

  1. Le Corbusier / Αναγνώσεις

Λεξικοπωλείο, Στασίνου 13, Παγκράτι 12 Νοεμβρίου 2015.

Μαραθώνια ανάγνωση και σχολιασμός κειμένων του Le Corbusier για την Ελλάδα και για την αρχιτεκτονική, με τη συμμετοχή αρχιτεκτόνων, σπουδαστών και άλλων δημιουργών.

Συνδιοργάνωση: Λεξικοπωλείο.

Επικοινωνία: Παναγιώτης Τουρνικιώτης (ptournikiotis@arch.ntua.gr)

  1. DeCorbuziers

Εκθεσιακός χώρος του Ρομάντσο, 20-27 Δεκεμβρίου 2015.

Τα εγγόνια του Le Corbusier διοργανώνουν ένα εναλλακτικό ‘μνημόσυνο’ για τον μεγάλο δάσκαλο, προσκαλώντας νέους αρχιτέκτονες, δημιουργικά γραφεία, καλλιτέχνες και φοιτητές από όλο τον κόσμο να τον αποχαιρετήσουν, αποδομώντας την persona, την κληρονομιά και τα ιδανικά του μέσα από διαδραστικά-διαδικτυακά-πολυμεσικά έργα, performances κα.

Επιμέλεια: Συμεών Μπανός, Βάσω Πλαβού, Δήμητρα Βογιατζάκη, ARCHSTUDIES.gr, Μαρούλα Μπαχαρίδου.

Facebook: https://www.facebook.com/decorbuziers

Επικοινωνία: Δήμητρα Βογιατζάκη (decorbuziers@gmail.com)

  1. Τέλος και μέλλον στο έργο του Le Corbusier

Ανοιχτός διάλογος στο Γαλλικό Ινστιτούτο, 11 Ιανουαρίου 2016.

Συμμετέχουν ο Mario Botta, καθηγητής της Ακαδημίας Αρχιτεκτονικής της Ελβετίας που εργάστηκε στο γραφείο του LC το 1965, και ο Antoine Picon, καθηγητής του Harvard και πρόεδρος του Ιδρύματος Le Corbusier. Συντονισμός διαλόγου: Παναγιώτης Τουρνικιώτης

Συνδιοργάνωση: Ελβετική Πρεσβεία, Γαλλικό Ινστιτούτο

Επικοινωνία: Παναγιώτης Τουρνικιώτης (ptournikiotis@arch.ntua.gr)